خرید گچ کشاورزی یکی از موثرترین و به صرفه ترین راه ها جهت اصلاح اراضی دارای خاک شور و سنگین است. استفاده از این کالای اصلاحی علی رغم قیمت ارزان، نسبت به بسیاری از روش های پرهزینه و زمانبر ، کاربردی تر خواهد بود.

گچ خام مخصوص کشاورزی

همواره نام گچ در کنار صنایعی چون ساخت و ساز برده می شود. شاید استفاده از آن در کشاورزی و باغداری نامانوس به نظر برسد. اما واقعیت این است که گچ کشاورزی ( Agricultural Gypsum ) یکی از اصلاح کننده های قوی خاک زراعی است که استفاده از آن در کشاورزی توصیه موکد می گردد.

این که از چه گچی، چه زمان و چه مقدار در امور زراعی استفاده شود، مطالبی است که در ادامه به آن می پردازیم.

کلیاتی در مورد محصول

سه رکن آب، خاک و هوا از ارکان مهم و پایه شکل گیری کشاورزی پربازده است.در کشور ما به دلیل کاهش چشمگیر نزولات جوی طی سال های اخیر و برداشت بی رویه و غیراصولی از منابع آب های زیرزمینی، مشکلاتی در حوزه خاک زراعی حادث شده است.

مهم ترین معضل ایجاد شده، شوری خاک است که علاوه بر پایین آوردن راندمان محصول، بر کیفیت آن نیز موثر خواهد بود.

گچ خام یا گچ کشاورزی در برطرف کردن شوری خاک نقش موثری ایفا می کند.

خصوصیات گچ کشاورزی مرغوب

این اصلاح کننده باارزش دارای یون های کلسیم و سولفات است که به ترتیب منجر به سبک شدن خاک و جذب یون های غیرقابل جذب موجود در خاک برای گیاه می گردد.

در انتخاب کالای مرغوب توجه کنید که فاقد شوری باشد. همچنین میزان آهک آن در حداقل بوده و مقدار سنگریزه های آن کم باشد.

فواید گچ کشاورزی

۱- کاهش شوری خاک: پیامد کاهش میزان بارندگی و برداشت بی رویه از سفره آب های زیرزمینی، شوری زمین های کشاورزی در ایران است. علی رغم این که در گذشته این مشکل تنها در مناطق خشک و نیمه خشک کشور وجود داشت، اما اخیرا این روند به دلیل خشکسالی در سایر مناطق رو به گسترش است.

لذا لازم است همه کسانی که در اراضی شور، کشت و زرع می کنند، اقدام به کاهش شوری نمایند.

چنان چه شوری محدود به سطوح بالایی خاک باشد، برای باغات و درختان چند ساله اهمیت چندانی ندارد. در صورتی نفوذ شوری به اعماق بیشتر، می توان گچ کشاورزی را با شخم عمیق به مناطق اطراف ریشه هدایت کرد.

با آبیاری سنگین زمین و حل شدن گچ، شوری تا حد زیادی کمتر شده و جذب عناصر مختلف افزایش می یابد.

۲- کاهش PH خاک: در اراضی قلیایی، میزان نمک در سطح خاک افزایش می یابد. هر چه میزان بارندگی کمتر شود، خاک قلیایی تر خواهد شد. اغلب کارشناسان امور زراعی،کشت و کار در خاک های قلیایی و شور را مناسب نمی دانند. بهترین راه حل پیشنهادی، خرید گچ کشاورزی و افزودن آن به زمین است.

۳- تاثیر گچ کشاورزی در کنترل بیماری های قارچی: گوگرد موجود در ابن ماده معدنی، مانع از گسترش بیماری های قارچی می شود. بنابراین می توان از آن به جای سموم شیمیایی گوگرددار برای کنترل بیماری های قارچی بهره برد.

به طور کلی گچ کشاورزی به واسطه داشتن گوگرد فراوان، مانع از نفوذ بیماری های خاکزاد به درون ریشه گیاه شده و زخم های موجود روی گیاهان را ضدعفونی می کند.

۴- کمک به کاهش استرس و تنش های محیطی: یکی از تنش های محیطی، وارد آمدن استرس به گیاه است. گچ خام یک ماده طبیعی در کنترل تنش وارده به محصول است. چنان چه تنش ایجاد شده، بر عملکرد گیاهان تاثیر منفی داشته باشد، استفاده از مواد تنش زدا مانند گچ کشاورزی ضرورت دارد.

۵- بهبود ساختار فیزیکی خاک: معمولا خاک هایی که فاقد مواد آلی بوده و امکان رشد گیاه در آنها وجود ندارد، نیاز به اصلاح توسط گچ خام دارند. جهت حصول بهترین نتیجه پیش از مصرف این ماده اصلاحی، پودر کردن خاک اطراف ریشه و سبک کردن آن توصیه می گردد.

۶- کمک به اصلاح خاک سدیمی: خاک سدیمی یکی از بدترین اراضی برای زراعت است. در صورت بالا بودن میزان سدیم، خاک ظاهری چرب و نسبتا تیره خواهد داشت. در صورتی که شاخص نشان دهنده سدیم ( SAR ) بالاتر از ۱۳ باشد، بسیاری از عناصر غذایی توانایی جذب توسط ریشه را نخواهند داشت. این اراضی از شوری کم اما PH بالا برخوردارند.

راه حل پیشنهادی ما برای حل این معضل، استفاده از گچ کشاورزی در فصل زمستان است. توجه داشته باشید که گچ مرغوب و مناسب اصلاح باید شور نبوده و درصد آهک آن کمتر از ۵% باشد.

۷- رفع کمبود کلسیم و گوگرد خاک: در برخی خاک ها مشکلاتی از نظر جذب عناصر غذایی چون کلسیم و گوگرد وجود دارد. گچ کشاورزی با توجه به حلالیت مطلوب، موجبات جذب یون های غیرقابل جذب را فراهم می آورد. به این ترتیب کلسیم و گوگرد به راحتی در اختیار ریشه قرار می گیرد.

کلسیم سبب استحکام گیاه شده و از ترک خوردگی میوه ها جلوگیری می کند. بنابراین ماندگاری آنها در انبار بیشتر شده و کیفیت محصول تا رسیدن به دست مصرف کننده حفظ می گردد.

۸- رشد و تکثیر مناسب کرم های خاکی: این ماده اصلاحی به همراه مواد آلی موجود در خاک، سبب افزایش فعالیت کرم های مفید خاکی می شود. به این ترتیب ضمن افزایش تهویه و دانه بندی، منجر به بهبود ساختار خاک می گردد.

۹- کاهش سمیت عناصر سنگین فلزی: در اغلب آب های آبیاری و خاک های شور، درصد بالایی از عناصر مضر و سمی وجود دارد. غالبا آبیاری مداوم، سبب تجمع بیشتر این عناصر و به نوعی مسمومیت خاک می شود. یکی از روش های پیشنهادی برای رفع سمیت این عناصر، آبشویی خاک است. افزودن گچ نیز به کاهش سمیت ناشی از کلر، سدیم، بور و آلومینیوم کمک کرده و جذب عناصر غذایی مفید خاک را راحت تر می کند.

تفاوت گچ کشاورزی با گچ ساختمانی

گچ کشاورزی سولفات کلسیم آبدار و گچ ساختمانی سولفات کلسیم دهیدراته است. در واقع گچ کشاورزی همان سنگ گچ خام است که دانه بندی می گردد.

آیا می توان از گچ ساختمانی برای رفع شوری خاک استفاده کرد؟ پاسخ به این سوال موکدا خیر است. گچ ساختمانی در ترکیب با آب، پس از مدت زمان معین شروع به گیرش می کند و سپس سخت می گردد. تصور کنید اگر این اتفاق در خاک بیفتد، چه پیامدهایی خواهد داشت. لایه ای سخت و نفوذپذیر در خاک ایجاد خواهد شد که نه تنها تاثیری در کاهش میزان شوری نخواهد داشت، بلکه محصول را نابود می کند.

گچ خام اما با قابلیت انحلال در آب، به لایه های پایینی نفوذ و تاثیرات شگفت انگیزی ایفا خواهد کرد.

بهترین زمان افزودن گچ خام به زمین

بهترین زمان جهت خرید گچ کشاورزی و افزودن آن به زمین زراعی در باغات، در دوره خواب درختان در فصل پاییز و زمستان می باشد. در مزارع نیز هر زمان امکان آبیاری سنگین وجود داشته باشد، می توان نسبت به گچ پاشی اقدام نمود.

روش کاربرد

چنان چه گچ به صورت کلوخه باشد، به صورت نواری در دو طرف درخت پاشیده می شود. سپس نسبت به آبیاری سنگین اقدام می کنند تا آن را به لایه های زیرین خاک هدایت کنند.

در غیراینصورت تجمع گچ در لایه های بالایی، ضمن ایجاد یک لایه محدودکننده، اختلالاتی در جذب عناصر غذایی ایجاد می کند.

گچ خام پودری به راحتی در آب آبیاری حل و وارد خاک می شود. مقدار مصرف گچ پودری کمتر از نوع کلوخه و به طور متوسط ۵ تن در هکتار است.

صادرات گچ کشاورزی

با توجه به قیمت مناسب، در دسترس و ارگانیک بودن این اصلاح کننده طبیعی، صادرات سنگ گچ خام مخصوص کشاورزی به سایر کشورها امکانپذیر می باشد. جهت صادر کردن این محصول از کیسه های لمینیت و ضدآب، در اوزان ۲۰ و ۲۵ کیلوگرمی استفاده می شود. به منظور خرید گچ کشاورزی، دریافت آنالیز و مشاوره از طریق راه های ارتباطی موجود با ما ارتباط بگیرید.

سخن پایانی

اگر به دنبال راهی مطمئن و طبیعی برای نجات زمین‌های شور و کم‌محصول خود هستید، خرید گچ کشاورزی معجزه اصلاح خاک شور بهترین انتخاب شماست. این محصول با دارا بودن کلسیم و گوگرد فعال، سدیم اضافی خاک را بیرون می‌کشد و خاک را به حالت طبیعی و حاصل‌خیز بازمی‌گرداند. گچ کشاورزی نه‌تنها شوری خاک را کاهش می‌دهد، بلکه نفوذ آب را افزایش داده و محیطی ایده‌آل برای رشد ریشه و جذب مواد غذایی فراهم می‌کند. استفاده منظم از گچ کشاورزی معجزه، خاک سفت و بی‌جان را به زمینی نرم و زنده تبدیل می‌کند و عملکرد محصولات زراعی را چشمگیر بالا می‌برد.

سوالات متداول

1- آیا می‌توان گچ را با کود دامی مخلوط کرد؟

بله، ترکیب گچ با کود دامی پوسیده نتیجه بهتری در بهبود ساختمان خاک دارد.

2- آیا گچ می‌تواند جایگزین آهک برای کاهش اسیدیته خاک باشد؟

خیر. گچ برخلاف آهک، خاصیت قلیایی ندارد و pH خاک را زیاد تغییر نمی‌دهد. پس اگر خاک اسیدی باشد، آهک مؤثرتر است. گچ بیشتر برای خاک‌های قلیایی و سدیمی کاربرد دارد.

3- آیا گچ در خاک‌های شور با آب شور هم اثر دارد؟

تا حدودی بله. گچ می‌تواند با سدیم موجود در خاک واکنش دهد، اما اگر آب آبیاری شورتر از ۳ دسی‌زیمنس بر متر (EC>3) باشد، اثر گچ محدود می‌شود. در این شرایط، باید علاوه بر گچ، از زهکشی مناسب و آبیاری سنگین هم استفاده شود.